Lukas 2:1-7
De volheid des tijds was nu gekomen, toen God Zijn Zoon wilde uitzenden, geworden uit ene vrouw, geworden onder de wet, en het was voorzegd, dat Hij te Bethlehem zou geboren worden. Hier nu wordt ons een bericht gegeven omtrent den tijd, de plaats en de wijze, waarop het geschiedde.
I. De tijd wanneer onze Heere Jezus geboren werd. Wij kunnen uit deze verzen verschillende dingen afleiden, die ons doen zien dat het de juiste tijd was.
1. Hij werd geboren in den tijd, toen het vierde wereldrijk op het toppunt was van macht en grootheid, juist toen het meer dan de drie, die er aan voorafgingen, ene wereldheerschappij was geworden. Hij werd geboren in de dagen van keizer Augustus, toen het Romeinse rijk zich verder uitstrekte dan tevoren of daarna, omvattende van den enen kant Parthië en van den anderen kant Brittannië, zodat het toen genoemd werd Ferrarum orbis imperium. -Het rijk der gehele aarde, en hier wordt dat rijk genoemd de gehele wereld, vers 1, want er was nauwelijks enig deel der beschaafde wereld, dat er niet afhankelijk van was. Nu was de tijd daar, dat de Messias geboren moest worden overeenkomstig de profetie van Daniël, Daniël 2:44. In die dagen van die koningen - de koningen der vierde monarchie-zal de God des hemels een koninkrijk verwekken, dat in der eeuwigheid niet zal verstoord worden.
2. Hij werd geboren, toen Judea ene provincie van het Romeinse rijk was geworden, en er schatplichtig aan was, gelijk hieruit blijkt dat, toen aan het gehele Romeinse rijk ene belasting was opgelegd, ook de Joden die belasting hadden te betalen. Jeruzalem was ongeveer zestig jaren tevoren door den Romeinsen generaal Pompejus veroverd, die de regering der kerk toestond aan Hyrkanus, maar niet de staatsregering. Trapsgewijze werd het land al meer ten onder gebracht, totdat het nu eindelijk gans en al aan Rome was onderworpen, want Judea werd bestuurd door Cyrenius, den Romeinsen stadhouder van Syrië, vers 2. De Romeinse schrijvers noemen hem Sulpitius quirinus. Juist in dat tijdsgewricht moest de Messias worden geboren, want de profetie van Jakob duidde aan, dat de Silo zou komen, als de scepter was geweken van Juda en de wetgever van tussen zijne voeten, Genesis 40:10. Dat was de eerste belasting, die in Judea was uitgeschreven, het eerste kenteken van hun dienstbaarheid, daarom moest thans de Silo komen om Zijn koninkrijk op te richten.
3. Er is nog een andere omstandigheid betreffende den tijd, welke in deze algemene beschrijving van al de onderdanen des rijks lag opgesloten, namelijk dat er een algemene vrede heerste in het rijk. De tempel van Janus was nu gesloten, hetgeen nooit plaatshad als er ergens oorlog was, en nu was het voegzaam dat de Vredevorst zou geboren worden, in wiens dagen de zwaarden tot spaden geslagen zouden worden.
II. De plaats, waar onze Heere Jezus geboren zou worden. was zeer opmerkelijk, Hij werd geboren te Bethlehem: aldus was het voorspeld in Micha 5:2, de Schriftgeleerden hebben het zo begrepen, Mattheus 2:5, 6, zo heeft ook het volk het begrepen, Johannes 7:42. De naam der plaats was veelbetekenend. Bethlehem betekent broodhuis, een geschikte plaats om in geboren te worden voor Hem, die het brood des levens is, het brood, dat "uit den hemel is nedergedaald". Maar dat was niet alles. Bethlehem was de stad David's, waar hij was geboren, daarom moet Hij daar geboren worden, die de Zoon David's is. Zion werd ook de stad David's genoemd, 2 Samuël 5:7, maar Christus werd daar niet geboren, want Bethlehem was die stad David's, waar hij geboren werd in geringheid om een herder te zijn, en onze Zaligmaker heeft dit tot Zijne geboorteplaats verkoren, toen Hij zich zelven vernederd heeft, niet Zion, waar hij heerste in macht en voorspoed, dat moest een type zijn van de kerk van Christus, dien berg Zion. Toen nu de maagd Maria zwanger was en nabij den tijd, dat zij zou baren, heeft Gods voorzienigheid het zo beschikt, dat alle onderdanen van het Romeinse rijk op bevel van den keizer beschreven moesten worden: dat is, zij moesten aan de daartoe gestelde beambten hun naam opgeven, en zij moesten, naar hun families, of geslachten, in registers worden ingeschreven. Men veronderstelt, dat zij zich als onderdanen van het Romeinse rijk erkenden, hetzij door een bijzondere formule van woorden, of tenminste door de betaling van een kleine schatting, een penning wellicht, ten teken van onderworpenheid en trouw. Aldus zijn zij geregistreerd als vazallen en hebben dit aan zich zelven te danken. Naar deze aanschrijving hebben de Joden (die zeer nauwkeurig waren in de onderscheiding van hun stammen en geslachten) maatregelen genomen, dat zeer bijzonder zorg zou worden gedragen om de gedachtenis er van te bewaren. Zo dwazen ijver betonen zij om de schaduw in wezen te houden, nu zij de zaak zelf verloren hebben. De bedoeling van Augustus was: of zijn hoogmoed te strelen door het aantal zijner onderdanen te kennen en aan de wereld bekend te maken, of een staatkundigen maatregel te nemen ter versterking van zijne regering en haar een geducht aanzien te geven, maar Gods voorzienigheid heeft er iets anders mede bereikt. De gehele wereld moet beschreven worden, -in registers worden ingeschreven-opdat Jozef en Maria het ook zouden zijn. Dit bracht hen van Nazareth in Galilea naar Bethlehem in Judea, omdat zij uit het huis en geslacht van David waren, vers 4, 5, en daar zij arm en nederig waren, hebben zij wellicht hun koninklijke afkomst eerder als een last beschouwd, die hun daarbij nog onkosten veroorzaakte, dan als iets om zich op te verheffen. Omdat het echter moeilijk is aan te nemen, dat alle Joden-vrouwen zowel als mannen-verplicht waren om zich naar de plaats te begeven, vanwaar hun voorouders waren, om daar geregistreerd te worden, en dat wel op een tijd, toen zij zich niet meer, gelijk vroeger, binnen de grenzen hielden van hun stam, kan men de gissing maken, dat die strenge nauwkeurigheid alleen gebruikt werd voor het geslacht van David, waaromtrent de keizer waarschijnlijk bijzondere orders gaf, omdat het de koninklijke familie is geweest, en van wie nog gesproken werd als bestemd om het wederom te zijn, ten einde hun juist getal en sterkte te weten te komen. Verschillende doeleinden der voorzienigheid Gods werden hierdoor tot stand gebracht.
1. Hierdoor werd de maagd Maria in hoog zwangeren toestand naar Bethlehem gebracht, om daar, volgens de voorzegging, verlost te worden, terwijl zij gedacht had in Nazareth te zullen bevallen. Zie hoe de mens wikt, maar God beschikt, en hoe Gods voorzienigheid alles bestuurt en regelt ter vervulling der Schrift, en gebruik maakt van de plannen, die de mensen maken ter bereiking hunner eigen doeleinden, om de Zijne te dienen.
2. Hieruit bleek dat Jezus Christus was uit het zaad van David. Immers, wat voert Zijne moeder anders thans naar Bethlehem, dan omdat zij uit het huis en geslacht van David was? Dit was een gewichtige zaak, die bewezen moest worden, en zulk een authentiek bewijs vereiste. Justin Martyr en Tertullianus, twee der vroegste verdedigers van den Christelijken Godsdienst, beroepen zich op deze registers van het Romeinse rijk, ten bewijze dat Christus uit het huis van David was.
3. Hieruit bleek, dat Hij was geworden onder de wet, want Hij werd, zodra Hij was geboren, een onderdaan van het Romeinse rijk, een knecht dergenen, die heersen, Jesaja 49:7. Velen veronderstellen dat Hij, geboren zijnde in den tijd dier beschrijving, zowel als Zijn vader en moeder geregistreerd werd, opdat het zou blijken dat Hij zich zelven vernietigd heeft en de gestaltenis eens dienstknechts heeft aangenomen. In plaats dat koningen Hem schatplichtig waren, is Hij, toen Hij in de wereld kwam, zelf schatplichtig geworden.
III. De omstandigheden Zijner geboorte, die zeer gering waren, en daar alle kenmerken van vertoonden. Hij was inderdaad een eerstgeboren zoon, maar het was wel een zeer geringe eer om de eerstgeborene te zijn van zulk een arme vrouw, als Maria was, die geen erfdeel had na te laten, waarop Hij als eerstgeborene Zijn recht zou kunnen doen gelden.
1. Hij bevond zich in de vernederende omstandigheden, die aan alle kinderen gemeen zijn. Hij werd, gelijk andere kinderen, als zij pas geboren zijn, in doeken gewonden, alsof Hij gebonden moest worden, of het nodig had ingeperkt te worden gehouden. Hij, die de donkerheid tot een windeldoek stelde voor de zee, Job 38:9, werd zelf in windeldoeken gebonden. De Vader der eeuwigheid werd een kind des tijds, en van Hem wiens uitgangen zijn vanouds, van de dagen der eeuwigheid, zeiden de mensen: van dezen weten wij van waar hij is, Johannes 7:27. De Oude van dagen werd een kindeken van ene span grootte.
2. Hij bevond zich in vernederende omstandigheden, die Hem alleen eigen waren.
a. Hij werd geboren in een herberg. Die Zone David's, die de heerlijkheid was van Zijns vaders huis, had geen erfdeel tot Zijne beschikking, neen, zelfs niet in de stad David's, geen vriend, die Hem en Zijne moeder een wijkplaats wilden verlenen in hun verlegenheid, om er zich te bed te kunnen begeven. Christus werd geboren in een herberg, om aan te duiden dat Hij slechts voor een wijle, voor een kort verblijf in de wereld kwam, zoals in een herberg, en ons te leren evenzo te doen. Een herberg neemt allen op, die komen, en dat doet ook Christus. Hij hangt de banier der liefde uit als Zijn schild, en wie tot Hem komt zal Hij geenszins uitwerpen, maar hierin verschilt Hij van andere herbergen: Hij heet hen welkom, die komen zonder geld en zonder prijs. Allen worden om niet ontvangen.
b. Hij werd geboren in een stal, want sommigen denken, dat dit de betekenis is van het woord, dat wij vertalen door kribbe, een plaats, waar het vee staat om gevoederd te worden. Omdat er geen plaats was in de herberg, en wegens gebrek aan gerieflijkheden, ja zelfs uit gebrek aan het noodzakelijke, werd Hij neergelegd in de kribbe in plaats van in een wieg. Het woord, dat wij vertalen door doeken, leiden sommigen af van een woord, hetwelk betekent scheuren of verscheuren, en hieruit maken zij op, dat Hij wel verre van goed van kindergoed voorzien te zijn, windselen kreeg, die versleten en gescheurd waren. Dat Hij in een stal werd geboren en neergelegd in een kribbe was: Een blijk van de armoede Zijner ouders. Waren zij rijk geweest, er zou wel plaats voor hen gemaakt zijn, maar, arm zijnde, moeten zij zich behelpen zo goed als zij kunnen. Van het bederf en de ontaarding der zeden in dien tijd, zodat een eerbare en deugdzame vrouw zo barbaars werd behandeld. Indien er maar gewone menselijkheid onder hen geweest ware, zij zouden geen vrouw in barensnood naar een stal hebben verwezen. Het was een voorbeeld van de vernedering van onzen Heere Jezus. Door de zonde zijn wij als een verworpen kindeken geworden, hulpeloos en verloren, en zodanig een was Christus. Aldus beantwoordde Hij aan het type van Mozes, den groten profeet en wetgever van het Oude Testament, die in zijne kindsheid uitgeworpen werd in een kistje van biezen, gelijk Christus in ene kribbe. Christus wilde hierdoor verachting uitstorten over alle wereldse pracht en heerlijkheid, en ons leren er geen waarde aan te hechten. En daar de Zijnen Hem niet hebben aangenomen, zo moeten wij het niet vreemd vinden, als zij ook ons niet aannemen.