Jeremia 34:8-22
Wij hebben hier nog een profetie bij een bijzondere gelegenheid, op de geschiedenis waarvan wij onze aandacht moeten vestigen, daar dat noodzakelijk is, om licht te laten schijnen op de profetie.
I. Toen Jeruzalem nauw ingesloten was door het leger van de Chaldeën, stemden de vorsten en het volk in eerste instantie met een hervormingsmaatregel in, betreffende hun dienstbaren.
1. De wet van God bepaalde zeer uitdrukkelijk, dat die van hun eigen volk niet langer dan zeven jaren in dienstbaarheid gehouden zouden worden, maar na die diensttijd ontslagen en in vrijheid gesteld moesten worden, ja, al hadden zij zichzelf tot betaling van hun schulden als slaaf verkocht, of waren zij ook tot straf voor hun misdaden door de rechter verkocht. Dit onderscheid was er gemaakt tussen hun broeders en de vreemdelingen, dat die van andere volken, in de oorlog gevangen genomen, of met geld gekocht, in eeuwige slavernij gehouden mochten worden, zij en het hun, maar hun broeders mochten op zijn langst maar zeven jaar dienen. Dit noemt God het verbond, dat Hij met hen had gemaakt, als Ik ze uit Egypteland uitvoerde, vers 13, 14. Dit was de eerste van de rechterlijke wetten, die God hun gaf, Exodus 21:2, en voor die wet bestonden goede redenen.
a. God had dat volk eer aangedaan, en Hij wilde, dat zij die eer zouden bewaren en onderscheid maken tussen hun eigen volk en andere volken.
b. God had hen uit de slavernij van Egypte opgevoerd, en Hij wilde, dat zij op deze wijze hun dankbaarheid voor die gunst zouden uiten, door te laten gaan voor wie hun huis een diensthuis was, zoals Egypte voor hun voorvaderen. Daarom wordt die verlossing hier vermeld, vers 13, als de grond van die wet. Gods medelijden met ons behoort ons te verplichten tot medelijden met onze broeders, wij moeten verlossen, zoals wij verlost zijn, vergeven, zoals ons vergeven is, en helpen zoals wij geholpen worden. En dit wordt "een verbond" genoemd, want, dat wij de plicht volbrengen, die van ons geëist wordt, is de voorwaarde, waarop God voortgaat met de gunsten, die Hij heeft verleend.
2. Deze wet hadden zij en hun vaderen overtreden. Hun voordeel in deze wereld heerst meer over hen dan Gods gebod of verbond. Als hun dienstbare zeven jaren bij hen gewoond hadden, kenden zij hun werk en wisten, hoe zij dat het best konden doen, veel beter dan toen zij voor het eerst bij hen kwamen, en daarom wilden zij dan in geen geval van hen scheiden hoewel God zelf hen door Zijn wet had vrijgemaakt. Uw vaders hoorden niet naar Mij in deze zaak, vers 14, zodat zij deze overtreding begaan hadden van de dagen hunner vaderen af, en zij dachten, dat zij het mochten doen, omdat hun vaderen het gedaan hadden en hun dienstbaren hadden dit voorrecht verloren door het in onbruik raken van de gunstige bepaling, die God voor hen gemaakt had, hoewel tegen een uitdrukkelijke wet, vooral tegen een uitdrukkelijke wet van God, geen gewoonte, gebruik of voorschrift als verontschuldiging toelaatbaar is. Om deze zonde van hen en hun vaderen, bracht God hen nu in slavernij, en naar recht.
3. Toen zij belegerd werden, en nauw ingesloten waren door het leger van de Chaldeën, en zij gewezen werden op hun fout in deze zaak, gingen zij onmiddellijk tot herstel over, en lieten al hun dienstbaren gaan, die volgens de wet van God recht op vrijheid hadden, evenals Farao, die, zolang de plaag op hem was, toestemde om "het volk te laten trekken," en verplichtten zich door een verbond om dat te doen. a. De profeten vermaanden hen getrouwelijk aangaande hun zonden. Van hen hoorden zij, dat zij hun Israëlietische dienstbaren zou de laten vrijgaan, vers 10. Zij hadden het zelf kunnen lezen in het boek van de wet. Zie, welk een behoefte er was aan de prediking van het woord, de mensen moeten het woord horen prediken, omdat zij van het geschreven woord niet het gebruik willen maken, dat zij moesten.
b. Alle rangen en standen namen deel aan deze hervorming. De koning en "alle de vorsten en al het volk" kwamen overeen, hun dienstbaren te laten gaan, hoeveel verlies of schade zij daardoor ook zouden lijden. Terwijl de koning en de vorsten in dit goede werk voorgingen, kon het volk met schaamtegevoel niet anders dan volgen. Het voorbeeld en de invloed van aanzienlijke mannen zou ver reiken in het uitroeien van de meest ingewortelde gebreken.
c. Zij verbonden zich met een plechtige eed en verbond, waarbij zij zich verplichtten tegenover God en tegenover elkaar. Het is goed, dat wij ons door een belofte verbinden om te doen, waartoe God ons door Zijn gebod verbonden heeft. Dit verbond was zeer plechtig: het werd gesloten in een heilige plaats, voor Mijn aangezicht, in het huis, dat naar Mijn naam genoemd is, vers 15, in de bijzondere tegenwoordigheid Gods, welker tekenen in de tempel hun ontzag moesten inboezemen en hen zeer oprecht maken bij hun beroep op Hem. Het werd bekrachtigd door een veelbetekenende plechtigheid, met het kalf dat zij in tweeën hadden gehouwen, en waren tussen zijn stukken doorgegaan, vers 18, 19 met deze vreselijke eed: Mogen wij op dezelfde wijze in stukken gehouwen worden, als wij niet volbrengen, wat wij nu beloven. Dit kalf werd waarschijnlijk aan God geofferd die daardoor tot deelgenoot van het verbond werd gemaakt. Toen God het verbond met Abraham sloot, "was daar een rokende oven en vurige fakkel, die tussen die stukken doorging, ter bekrachtiging daarvan", Genesis 15:17. Om ons krachtig aan onze plicht te verbinden, is het goed, onszelf te verschrikken met de schrikbeelden van de toorn en de vloek, waaraan wij ons blootstellen, als wij die blijven verachten, die toorn, die de zondaars afhouwen zal, Mattheus 24:51, en zichtbare tekenen kunnen nuttig zijn om diepe en duurzame indrukken te maken, zoals hier.
d. Zij richtten zich hier naar Gods gebod en hun verbond met Hem, zij lieten werkelijk hun dienstbaren gaan, hoewel zij ze op deze tijd, nu de stad belegerd werd, zeer slecht konden missen. Aldus deden zij, wat recht is, voor Gods aangezicht, vers 15. Hoewel het de tegenspoed was, die er hen toe dreef, had Hij er toch welbehagen in, en indien zij niet teruggekomen waren op deze daad van barmhartigheid jegens de armen, jegens hun arme dienstbaren, zou dat tot verlenging van hun vrede zijn geweest, Daniël 4:27.
II. Toen er enige hoop kwam, dat het beleg zou opgebroken worden en het gevaar voorbij zijn, hadden zij berouw over hun berouw, maakten het goede, dat zij gedaan hadden, ongedaan, en brachten hun dienstbaren, die zij vrij hadden laten gaan, weer ten onder, ieder in zijn dienst.
1. Het heir des konings van Babel was nu van hen opgetogen, vers 21. Farao naderde met een leger van Egyptenaars om aan de overwinningen van de koning van Babel paal en perk te stellen, op het bericht hiervan braken de Chaldeën voor een tijd het beleg op, zoals wij vinden in Hoofdstuk 37:5. De Chaldeën waren van Jeruzalem opgetogen. Zie, hoezeer God bereid was om Zijn oordelen te beëindigen, op het eerste teken van verbetering, zo lang wacht Hij met Zijn toorn, en zo spoedig toont Hij Zijn barmhartigheid. Zodra zij hun dienstbaren vrijlieten, liet God hen ook vrij. 2. Toen zij dachten, dat zij van de belegeraars af waren, brachten zij hun dienstbaren weer ten onder, vers 11, herhaald in vers 16. Dit was een groot onrecht tegenover hun dienstbaren, wie de slavernij knellender zou zijn, nadat zij iets van de genoegens van de vrijheid hadden gesmaakt. Het was een grote schande voor hen zelf, dat zij niet in de goede stemming konden blijven, waarin zij waren. Maar het was vooral een belediging voor God, met dat te doen hebben zij Mijn naam ontheiligd, vers 16. Het was een verachten van het gebod, dat Hij hun gegeven had, alsof dat niet van kracht was, en zij het konden gehoorzamen of overtreden, naar goeddunken. Het was een verachten van het verbond, dat Hij met hen gemaakt had, en van die toorn, die zij over zich ingeroepen hadden in geval zij dat verbond zouden verbreken. Het was spotten met God almachtig, alsof zij Hem konden bedriegen met valse beloften, waaraan zij zich niet langer gebonden hielden, als zij hun doel bereikt hadden. "Zij vleiden Hem met hun mond en logen Hem met hun tong". Het was eveneens een verachting en terging van de oordelen Gods, alsof zij, een ogenblik in hun loop gestuit, nooit meer hun loop konden hernemen en het oordeel nimmer hervat kon worden, terwijl een uitstel toch zo weinig vergeving is, dat het, aldus misbruikt, zodat zondaren er moed uit scheppen om tot de zonde terug te keren, slechts de voorbereiding is tot zwaarder slagen van de goddelijke wraak.
III. Om dit verraad tegen God worden zij hier met strengheid gedreigd. "Dwaalt niet, God laat Zich niet bespotten." Zij, die God denken te bedriegen met een gehuicheld berouw, een schijnschoon verbond, en een gedeeltelijke, tijdelijke verbetering, zullen in `t eind blijken hun eigen ziel het meest bedrogen te hebben, want "des Heeren naam is IJveraar, een ijverig God" is Hij. Met opmerkelijke blijken van misnoegen tegen hen, wordt hier gedreigd,
1. Dat, sinds zij hun dienstbaren geen vrijheid wilden geven te gaan, waarheen zij wilden, God al Zijn oordelen vrijheid geven zou, om hun loop tegen hen te hernemen, zonder enige beperking, vers 17 :Gij hebt naar Mij niet gehoord om vrijheid uit te roepen. Al hadden zij het gedaan, vers 10 toch kon men naar waarheid zeggen, dat zij het niet gedaan hadden, omdat zij het niet zo lieten, maar ongedaan maakten, en "factum non dicitur quad non perseverat-wat niet duurzaam is, wordt geacht niet gedaan te zijn". De rechtvaardigheid, die men verzaakt, en waarvan men zich afkeert, zal vergeten worden, en niet meer gedacht worden, dan alsof zij nooit bestaan had, Ezechiël 18:24. "Ziet, zo roep Ik uit tegen ulieder een vrijheid, " Ik zal u uit Mijn dienst ontslaan, en u buiten Mijne bescherming plaatsen, die verbeurd wordt door hen, die zich aan hun plicht jegens Mij onttrekken. Gij zult de vrijheid hebben te kiezen door welke van deze oordelen gij afgesneden wilt worden, "het zwaard, de honger of de pestilentie, " die keus werd aan David gesteld, en viel hem zeer zwaar, 2 Samuël 24:14. Die zich niet willen onderwerpen aan de wet van God, onderwerpen zich aan de toorn en de vloek van God. Maar dit toont, wat vrijheid om te zondigen werkelijk is-het is slechts een vrijheid tot de smartelijkste oordelen.
2. Dat, sinds zij hun dienstbaren weer ten onder gebracht hadden, God "hen zou overgeven allen koninkrijken van de aarde," waar zij zouden leven in slavernij en, als vreemdelingen, de voorrechten van vrijgeboren onderdanen niet konden verwachten.
3. Dat sinds zij het verbond verbroken hadden, dat zij door een plechtigen eed bekrachtigd hadden, God over hen het kwaad brengen zou, dat zij over zichzelf ingeroepen hadden, in geval zij het zouden verbreken. Uit hun eigen mond zal Hij hen oordelen en dat zal hun vonnis zijn, de straf, bij hun verbond bepaald, zal uitgevoerd worden, omdat zij de voorwaarde niet vervuld hebben, want zo lezen sommigen vers 18 :Ik zal met de mannen, die Mijn verbond geschonden hebben, doen, als het kalf, dat zij in tweeën gehouwen hebben, Ik zal hen overal heen verdelen, zoals zij het kalf verdeeld hebben.
4. Dat, sinds zij hun dienstbaren uit hun handen niet wilden laten gaan, God hen zou overgeven in de hand dergenen, die hen haatten ook de vorsten en edelen, beide van Juda en van Jeruzalem (uit het land en uit de stad), de kamerlingen, de priesters en at het volk, vers 19. Zij hadden allen verraad gepleegd tegen God en zullen daarom, zonder uitzondering delen in het algemeen verderf. Zij zullen allen overgegeven worden in de hand hunner vijanden, die hun ziel zoeken, en zij zullen hebben, wat zij zoeken, maar ook dat zal hen niet tevreden stellen, wanneer zij hun ziel hebben, zullen zij hun dode lichamen onbegraven laten, een walgelijk schouwspel voor iedereen en een lichte prooi voor het gevogelte en het gedierte, waardoor hun een blijvend merkteken van schande wordt ingedrukt, vers 20.
5. Dat, sinds zij zich, na de aftocht van het Chaldeeuwse leger, verstokt hadden tot de zonde terug te keren, in strijd met hun verbond, God de vijand daarom opnieuw over hen brengen zou: Zij zijn van ulieden opgetogen, en uw schrik is voor het ogenblik voorbij, maar Ik zal ze bevel geven, terug te keren, zoals zij zijn, Ik zal ze weer tot deze stad brengen, zij zullen ze innemen en met vuur verbranden, vers 22.
a. Zoals vertrouwen in God een hoopvol voorteken is in naderende verlossing, zo is zekerheid in de zonde een treurig voorteken van naderende vernietiging. Als oordelen van een volk verwijderd worden, voordat zij hun werk gedaan hebben, hen verlaten, maar niet vernederd en niet verbeterd, dan is het "cum animo reventendi-met het doel om terug te keren, " zij worden afgetrokken om met zoveel te groter kracht weer te komen, want als God oordeelt, zal Hij overwinnen.
b. Het is rechtvaardig van God onze verwachting van genade teleur te stellen, waartoe Zijn leiding reden gegeven had, als wij de verwachting van plichtsvolbrenging teleurstellen, waartoe onze belijdenis, onze uitspraken en schone beloften reden hadden gegeven. Als wij berouw hebben van het goede, dat wij ons voorgenomen hadden, zal God berouw hebben van het goede, dat Hij Zich voorgenomen had. "Bij de verkeerde houdt Gij u verkeerd."