Johannes 6

Statenvertaling

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21

Dachsel

Betreft vers 27

27. a)Werkt met uw zoeken en streven niet, zoals u nu doet, om het voedsel, dat vergaat (Mattheus 15:17. 1 Corinthiërs 6:13) en dus voor uw waarachtig welzijn van zeer ondergeschikte betekenis is, maar om het voedsel, dat blijft tot in het eeuwige leven, dat de Zoon des mensen, die u gisteren wonderbaar gespijzigd heeft en heden in Zijnwoord Zichzelf u aanbiedt, jullie geven zal van het ogenblik, dat u Hem in geloof aannemen zult (Hoofdstuk 1:12 v. ) b)want deze heeft God de Vader verzegeld door de wonderen, die Hij op lichamelijk gebied door Hem laat verrichten, als degene die hetzelfde ook op geestelijk gebied kan volvoeren (Hoofdstuk 5:36).

a) Johannes 3:16; 4:14; 6:40, 54. b) Mattheus 3:17; 17:5. Markus 1:11; 9:7. Lukas 3:22; 9:35. Johannes 1:33; 5:37; 8:18. 2 Petrus 1:17.

De eerste vraag aan Jezus gericht, is de geheel natuurlijke van de nieuwsgierigheid, wanneer en hoe Hij over het meer was gekomen; daarover waren zij toch reeds sinds gisterenavond bezig geweest. Deze vraag te beantwoorden, was Jezus' bedoeling niet; het wonder van de spijziging moest genoeg voor hen zijn; Hij had niet nodig hen het tweede van het wandelen op zee te vertellen. Hij leidt hen integendeel op de belangrijkere vraag, wat het was dat hen bewoog om Hem na te volgen; de vreugde om een koning te bezitten, bij wie het als het ware brood regende en de hoop op goede aardse dagen was het motief van hun navolgen en hun geestdrift geweest. Het teken had hun niet gediend om Christus' bovenmenselijke persoon te erkennen en zich met eerbied en heilige vrees aan Hem en Zijn wil te onderwerpen, anders had de gedachte aan een "met geweld nemen" niet in hen kunnen opkomen.

Met openhartigheid deelt Jezus de Joden mee wat er verkeerds en vleselijks in de wijze gelegen was, waarop zij Hem zochten. Omdat dit een openbaring is van hun geheimste gevoelens, waarmee zij zelf nog onbekend zijn, bezigt Hij de nadrukkelijke verzekering: voorwaar, voorwaar. De wonderen van Jezus waren zichtbare tekens van het verhevene van Zijn persoonlijkheid en tastbare onderpanden van het voortreffelijke van de geestelijke goederen, die Hij de wereld aanbracht. Die ze in dit licht aanschouwde en zich, om te voldoen aan zijn geestelijke behoeften, van de stoffelijke weldaad die zij aanbrachten, tot de geestelijke bevrijding en bevrediging, die zij beloofden, wist te verheffen, handelde in de geest van hen, die ze deed. Het zichtbaar verschijnsel was voor hem een teken en niets meer. Hieruit volgt dat de vertaling van sommigen, die hier wonderen vertalen, afkeuring verdient. In deze uitspraak bezigt Jezus het woord teken in de eigenlijke zin van het woord. Maar de menigte had de vermenigvuldiging van de broden anders opgevat: zij hadden dit wonder als het begin van een reeks soortgelijke gebeurtenissen beschouwd, als het begin van een wondertijdvak, dat telkens schitterender worden en telkens meer aan de wensen van het vlees voldoen zou. In plaats dat zij, zoals Lange zegt, in het brood het teken bespeurden, zagen zij in het teken slechts het brood. Deze onvatbaarheid was oorzaak, dat hun zoeken van Jezus verkeerd werd, zinnelijk, vleselijk was. Deze richting betekent Jezus van het eerste woord van deze rede af, voornamelijk in het slot van Vers 26 , dat walging te kennen geeft; en omdat u verzadigd geworden bent, welk verschil tussen dit volk en dat Jezus voor de geest staat, een geestelijk Israël, dat de ware betekenis van deze vermenigvuldiging van de broden begrijpen en zich aan Hem verbinden zou, niet om Hem koning te maken en Hem voor dit huldebetoon overdreven eisen te doen, maar om tot Hem te zeggen: wij hebben honger en dorst naar God. . . . Doe nu voor onze harten, wat u voor onze lichamen gedaan heeft.

Zij zochten Jezus; welaan, hun zoekende begeerte moesten zij niet richten op het vergankelijke voedsel, waarvan zij gisteren waren verzadigd, maar op een ander voedsel, waarvan de voedende kracht het leven geeft, dat blijft, als buik en voedsel vergaan zal. Evenals het water, dat Jezus geeft, in het eeuwige leven springt (Hoofdstuk 4:14), omdat het water van het eeuwige leven is, blijft het door Hem geschonken voedsel in het eeuwige leven, omdat zij eeuwig leven tot inhoud heeft. U moet werken om dit voedsel van het eeuwige leven, niet alsof u ze kon verschaffen uit eigen middelen; het is toch een geschonken voedsel, maar u moet er naar trachten, dat u ze meester wordt. Hongeren en eten, komen en geloven, dat behoort tot het werken waardoor u dit voedsel voor uzelf verschaft.

Tot het voedsel, waarom zij zich niet zozeer moesten bekommeren, dat niet hun voornaamste oogmerk, niet de meer belangrijkste aangelegenheid moest zijn, die vergankelijk is, telt de Heere niet alleen het eigenlijk zogenaamde voedsel, maar in het algemeen al het aardse, dat tot voeding, onderhouding, verlichting, veraangenaming van het aardse leven dient, of volgens de mening van de mensen dienen moet, hoe schoon, hoe kostbaar, hoe liefelijk en prachtig en hoe gezocht en geëerd het ook moge zijn. Een grote menige van dergelijke vergankelijke goederen maakt de mens, zolang hij nog in dit vergankelijke is, het leven eerder moeilijk dan gemakkelijk en meer bitter dan zoet en waar het menigeen het leven verliet en veraangenaamd heeft, maakt het hem het sterven moeilijk en bang en bij het scheiden dringt zich al het genot, dat hij gehad heeft, in een diep, bitter, smartelijk gevoel van vergankelijkheid samen. Ja, zo iemand nog kon zeggen: "Zie, in deze pronkkamer en op dit prachtbed sterft men gemakkelijk en zacht, met dit goud kan ik de angsten van de dood afkopen, deze edelstenen verhelderen de allervreselijkste nacht van dood en graf en in deze kostbare kleren heeft mijn lichaam niet te vrezen voor de vergankelijkheid, als zij haar gehaat wezen in verrotting openbaart! Dan zou het iets betekenen, maar daaraan is niet te denken. Het is alles vergankelijk voedsel van een vergankelijk leven en als zodanig goed, liefelijk en dankbaarheid waard, als het hart daarbij niet leeg blijft, de ziel daarbij geen schade lijdt en een verwaarloosd en verzuimd, leeg en zuchtend weg moet, niet eens wetend waarheen. Ook het brood, dat onder Zijn dankzegging en onder Zijn zegenende handen door de macht en werking van Zijn hemelse almachtige Vader, die duizenden in de woestijn gespijzigd had, rekent de Heere tot het voedsel, dat vergaat, waaraan zij zich niet zoveel moeten laten gelegen liggen, dat zij zo veel minder moeten schatten dan het voedsel, dat blijft in het eeuwige leven. Evenals de uitdrukking "voedsel, dat vergaat" alles betekent, wat tot onderhoud, verlichting, veraangenaming van het leven op aarde dient of dienen moet, zo is in de uitdrukking "voedsel dat blijft tot in het eeuwige leven" alles vervat, wat tot onderhouding, voeding, versterking en bevordering van het onsterfelijk eeuwig leven dient en ook de mens te bevredigen en terecht te brengen heeft; en zoals hij in het aardse veel kan en moet doen, om dit leven te onderhouden en zich het noodzakelijk voedsel te verschaffen, hoewel hij het voedsel zelf niet kan scheppen, niet hij, maar God het voedende brood uit de aarde doet voortkomen en de wijn, die het hart verheugt en de genezende olie, zo kan en moet hij ook er op bedacht zijn en werkzaam, om het geestelijke leven in zich op te wekken en het te voeden en te sterken, hoewel hij datgene, waardoor hij zijn voedsel en zijn versterking verkrijgt, niet zelf bereiden kan. De Heere had bij Zijn vermaning niet de bedoeling over het eeuwig leven en het voeden daarvan in het bijzonder te onderrichten, te leren; Hij wilde slechts blik en verlangen, trachten en streven daarop als op het gewichtigste en hoogste richten en beweren dat Hij voor de behoeften en aangelegenheden van dit eeuwige leven is, zoals Hij dat in zo'n mate en op zo'n wijze voor de behoeften en aangelegenheden van het aardse en lichamelijke leven niet is; daarom voegt Hij over het voedsel, dat blijft tot in het eeuwige leven, er bij: "dat de Zoon des mensen jullie geven zal. " Zij begeerden van Hem dat Hij hen het vergankelijke voedsel van het aardse leven zou geven op een manier, waarbij Gods beschikking, dat de mens bij gebed en arbeid in het zweet Zijns aanschijns onder velerlei afwisselende omstandigheden, die aanleiding geven tot zorg en bekommernis, zijn dagelijks brood eet, zou zijn opgeheven. Dit weigert Hij hen nu, terwijl Hij ze juist wonderbaar heeft gespijzigd en daarin twee zaken geopenbaard heeft, ten eerste Zijn medelijdend hart en ten tweede Zijn macht, ook in hetgeen dit aardse leven en het dagelijks brood aangaat, met goddelijke goedheid en met goddelijke macht te kunnen verschaffen; maar het voedsel van het eeuwige leven verklaart Hij Zich bereid aan een ieder te geven, die ze bij Hem zoeken zal. En om nu geloof en vertrouwen op te wekken, zodat zij zich tot Hem wenden met de juiste bedoeling en met de juiste behoefte, zegt Hij: "De mensenzoon, die u dat zegt, die Zichzelf aan u voorstelt als degene, die voedsel voor het eeuwige leven kan meedelen, deze heeft God de Vader verzegeld. " Hij herhaalt de grote bewering van Zijn leven, dat God Hem in de wereld gezonden heeft, maar niet zoals Hij ook Mozes en de profeten en Johannes de Doper gezonden heeft, maar als die, omwille van Wie al deze tevoren werden gezonden en van wie deze allen getuigen, dat allen, die in Hem zouden geloven, vergeving van zonden zouden ontvangen, dat Hij einde en doel van de wet was voor allen, die in Hem geloven, tot gerechtigheid. Dus niet als een van de knechten, die Zijn wil en Zijn genade en Zijn zaligheid als een toekomstige moesten verkondigen, maar als de eengeborene en eigen Zoon van Zijn wezen, die de zaligheid en het leven in Zichzelf heeft en het geven kon aan allen, die geloven en bidden. In deze onvergelijkelijke eigenschap van de eeuwige, enige, eigen Zoon van God heeft Zijn Vader Hem verzegeld, geloofsbrief en zegel gegeven in goddelijk woord en goddelijke kracht. In de gehele getuigenis van de profetie, in de getuigenis van Johannes de Doper en in de wonderen, in de werken, die de Vader Hem gegeven had te doen, wilde onze Heere zo'n zegel en getuigenis van God over Zijn persoon gezien hebben en zo laat Hij ook met dit woord een lichtstraal vallen op hetgeen Hij te voren gezegd had: "U zoekt Mij, niet omdat u tekenen gezien heeft. " Het teken in de woestijn, de wonderbare spijziging heeft u behaagd; maar u heeft er niet over nagedacht en heeft het niet begrepen, dat u daarin een teken en zegel van God gezien zou hebben, dat Ik die ben, die God gezonden heeft, dat Hij aan uw ziel de zaligheid, het voedsel en de vrede zou geven, die in het eeuwige leven zijn. Zie het met dit oog, dat het alleen juiste is en komt nu tot Mij, gelovend dat Ik u het eeuwige leven kan geven.

Matthew Henry

Betreft verzen 22-27

Johannes 6:22-27

In deze verzen hebben wij:

I. Het nauwkeurig onderzoek door het volk naar Christus ingesteld, vers 23, 24. Zij zagen de discipelen naar zee gaan, zij zagen Christus zich terugtrekkende naar den berg, waarschijnlijk met een wenk, dat Hij begeerde alleen te zijn voor ene wijle, daar zij er echter hun hart op gezet hadden om Hem koning te maken, hebben zij Hem willen opwachten bij Zijne terugkomst, daar ook op den volgenden dag hun ijver nog niet verkoeld was.

1. Zij waren in grote verlegenheid omtrent Hem. Hij was weggegaan, en zij wisten niet wat er van Hem was geworden. Zij zagen, dat daar geen boot was dan die, waarin de discipelen waren afgevaren. De Voorzienigheid had dit zo beschikt ter bevestiging van het wonder van Zijn wandelen op de zee, want er was geen andere boot, waarin Hij kon gegaan zijn. Zij hadden ook gezien, dat Jezus niet met Zijne discipelen in het schip was gegaan, maar dat dezen zonder Hem in zee waren gestoken, en Hem aan hun zijde van het water hadden gelaten. Zij, die Christus willen vinden, moeten nauwkeurig al Zijne bewegingen gadeslaan, en de tekenen leren verstaan van Zijne tegenwoordigheid en afwezigheid, ten einde daarnaar hun koers te richten.

2. Zij waren zeer ijverig om Hem te zoeken. Zij zochten in den omtrek, en toen zij zagen dat Jezus aldaar niet was, noch Zijne discipelen (noch Hij zelf, noch iemand anders, die hun inlichting kon geven) besloten zij Hem elders te zoeken. Zij, die Christus willen vinden, moeten Hem naarstiglijk zoeken, Hem zoeken totdat zij Hem vinden, zij moeten gaan van zee tot zee, om het woord Gods te zoeken, veeleer dan er zonder te blijven leven, en zij, die door Christus met het brood des levens gespijzigd werden, moeten hun zielen in ernstige begeerten naar Hem doen uitgaan. In gemeenschap met Christus wenst hij, die vee! heeft, nog meer te ontvangen. Nu besluiten zij om naar Kapernaum te gaan om Hem te zoeken. Daar bevond zich Zijn hoofdkwartier, en daar heeft Hij ook meestal gewoond. Derwaarts waren Zijne discipelen heengegaan, en zij wisten, dat Hij niet lang van hen afwezig zou blijven. Zij, die Christus willen vinden, moeten op de voetstappen der kudde afgaan. Gods voorzienigheid gaf hun de gunstige gelegenheid om er over zee heen te kunnen gaan, dat de kortste weg was, want er kwamen andere scheepjes van Tiberias, dat verderop lag aan dezelfden oever, dichtbij, hoewel niet zo dicht bij, de plaats, waar zij het brood gegeten hadden, en in deze scheepjes konden zij spoedig naar Kapernaum komen, waarheen die boten ook waarschijnlijk op weg waren. Zij, die in oprechtheid Christus zoeken, de gelegenheid zoeken om gemeenschap met Hem te oefenen, worden gewoonlijk door Gods voorzienigheid daarin geholpen en geleid. De gelegenheid hebbende om melding te maken van hun eten van het vermenigvuldigde brood, voegt de evangelist er bij: als de Heere gedankt had, vers 11. Zo getroffen waren de discipelen door de dankzegging huns Meesters, dat zij nooit den indruk konden vergeten, dien zij op hen gemaakt had, het was hun lieflijk de Godvruchtige woorden te gedenken, die toen uit Zijn mond zijn voortgekomen. Dat was het schone en lieflijke van dien maaltijd, en wat hem merkwaardig heeft gemaakt, hun hart was brandende in hen.

3. Zij maakten gebruik van de gelegenheid, die zich aanbood, zij gingen ook in de schepen en kwamen te Kapernaum, zoekende Jezus. Zij hebben niet gedraald, niet uitgesteld, in de hoop van Hem wel aan deze zijde van het water weer te zien, neen, hun overtuiging sterk en hun begeerte warm zijnde, zijn zij Hem terstond gevolgd. Goede voornemens lopen soms op niets uit, omdat zij niet bijtijds ten uitvoer zijn gebracht. Zij kwamen te Kapernaum, en voor zoveel blijkt, hadden deze onoprechte volgelingen van Christus een kalmen, aangenamen overtocht, terwijl die van Zijn oprechte discipelen ruw en stormachtig was. Het is niet vreemd, dat de beste mensen het soms het ergst hebben in deze boze wereld. Zij kwamen, zoekende Jezus. Zij, die Christus willen vinden en vertroosting in Hem willen vinden, moeten bereid zijn zich moeite te geven, en evenals dezen, zee en land omreizen om Hem te zoeken en te dienen, die van den hemel op de aarde is gekomen om ons te zoeken en zalig te maken.

II. Den goeden uitslag van hun onderzoek: Zij hebben Hem gevonden over de zee, vers 25. Christus zal, vroeg of laat, gevonden worden van hen, die Hem zoeken, en het is wel der moeite waard de zee over te steken, ja om van zee tot zee te gaan, en van de rivier tot aan de einden der aarde, om Christus te zoeken, zo wij Hem slechts ten laatste vinden. Deze lieden zijn later gebleken onoprecht te zijn, niet gedreven door een goed beginsel, en toch hebben zij zo groot een ijver betoond. Geveinsden kunnen zeer vooraan staan in het waarnemen van Gods inzettingen. Als de mensen niets anders van hun liefde voor Christus hebben te tonen, dan hun bijwonen van predikatie en bidstond, en hun liefde voor een goede prediking, dan hebben zij reden om te denken, dat zij niet beter zijn dan deze schare, die zo ijverig Christus gezocht heeft. Maar hoewel deze lieden nu geen betere beginselen hadden, en Christus dat wist, was Hij toch gewillig om van hen gevonden te worden, en hen in gemeenschap met zich toe te laten. Al zouden wij ook het hart der geveinsden kennen, moeten wij, zolang hun belijdenis goed is, hen toch niet afsnijden van onze gemeenschap, en nog veel minder mogen wij dit, als wij hun hart niet kennen.

III. De vraag, die zij Hem deden, nadat zij Hem gevonden hadden: Rabbi! wanneer zijt gij hier gekomen? Naar vers 59 schijnt het, dat zij Hem in de synagoge hadden gevonden. Zij wisten dat dit de plaats was, waar zij Christus het waarschijnlijkst vinden zouden. Het was Zijne gewoonte om de openbare Godsdienstoefeningen bij te wonen, Lukas 4:16. Christus moet gezocht en zal gevonden worden in de bijeenkomsten van Zijn volk, en in de bediening der sacramenten, het behaagt Hem de openbare Godsverering door Zijne tegenwoordigheid te eren, en er zich bekend te maken. Dáár vonden zij Hem, en al wat zij Hem nu te zeggen hebben is: Rabbi! wanneer zijt gij hier gekomen? Zij zagen, dat Hij geen koning gemaakt wilde worden, en daarom spreken zij daar nu niet meer van, maar zij noemen Hem Rabbi, hun leraar. Hun vraag betreft niet slechts den tijd, maar ook de wijze van Zijne komst aldaar, niet slechts wanneer, maar "hoe zijt gij hier gekomen?" Want er was geen schip om Hem over te varen. Zij waren nieuwsgierig in hun vraag naar Christus' bewegingen, maar gans niet bezorgd, om op hun eigene acht te geven.

IV. Het antwoord, dat Christus hun gaf (wat ging het hun aan wanneer en hoe Hij hier was gekomen?), het was een antwoord zoals zij er een nodig hadden.

1. Hij legt het verdorven beginsel bloot, dat hen er toe gebracht had om Hem te volgen, vers 26. "Voorwaar, voorwaar zeg Ik u, Ik, die het hart doorgrond en weet wat er in den mens is, Ik, de Amen, de getrouwe Getuige, Openbaring 3:14, 15, g ij zoekt Mij, en daar doet ge wèl aan, maar het is niet uit een goed beginsel". Christus weet niet slechts wat wij doen, maar waarom wij het doen. Dezen hebben Christus gevolgd:

a. Niet om den wille van Zijne leer: niet omdat gij tekenen gezien hebt. De tekenen waren de grote bevestiging van Zijne leer. Nicodemus zocht Hem naar aanleiding van Zijne tekenen, Hoofdstuk 3:2, en leidde de kracht Zijner werken af uit de waarheid van Zijn woord, maar deze lieden waren zo stompzinnig en achteloos, dat zij nooit hieraan gedacht hebben. Maar:

b. Zij deden het om huns buiks wil: omdat gij van de broden gegeten hebt en verzadigd zijt, niet omdat Hij hen had onderwezen, maar omdat Hij hen had gevoed. Hij had hun gegeven: a. Een volledig maal eten, zij hadden gegeten en zijn verzadigd geworden, en sommigen van hen waren misschien zo arm, dat zij in lang niet geweten hadden wat het is om genoeg te hebben, te eten en nog over te laten. b. Een keurig maal eten, gelijk de wonderdadige wijn van de beste was, zo zal de wonderdadige spijze waarschijnlijk meer dan gewoon aangenaam zijn geweest. cc. Een goedkoop maal eten, dat hun niets heeft gekost, er werd hun gene rekening gegeven. Velen volgen Christus om de broden en niet uit liefde. Dat doen zij, die met hun belijdenis van den Godsdienst werelds voordeel op het oog hebben, omdat zij er tot eer en aanzien door kunnen komen. Quanti profuit nobis haecfabula de Christo. Hoe voordelig is ons die fabel omtrent Christus niet geweest! heeft een der pausen gezegd. Deze lieden gaven Christus den eretitel van Rabbi, en betoonden Hem groten eerbied, toch heeft Hij hun getrouwelijk hun geveinsdheid onder het oog gebracht. Hieruit moeten Zijne dienstknechten leren degenen niet te vleien, zich niet door schone woorden te laten omkopen om vrede te roepen voor allen, die hen rabbi noemen, maar getrouwe bestraffing te geven als daar oorzaak voor is.

2. Hij wijst hun betere beginselen aan, vers 27, werkt om de spijs, die blijft tot in het eeuwige leven. Met de Samaritaanse vrouw had Hij over geestelijke dingen gesproken onder het beeld van water, hier spreekt Hij er van onder de gelijkenis van spijs, naar aanleiding van de broden, die zij gegeten hadden. Zijn doel is:

a. Ons te matigen in ons werelds streven: Werkt niet om de spijs, die vergaat. Dat verbiedt geen eerlijken arbeid voor het brood onzes bescheiden deels, 2 Thessalonicenzen 3:12. Maar wij moeten de dingen dezer wereld niet onze voornaamste zorg of belang maken. De dingen dezer wereld zijn spijze, die vergaat. Wereldse rijkdom, eer en genot zijn spijze, zij voedt de verbeelding (en dikwijls is dit dan ook alles), en vult den buik. Dat zijn dingen, waarnaar de mensen hongeren als naar spijze, en waarmee zij zich overladen, en zolang als zij duren kan het vleselijk-gezinde hart het voor lief nemen en er van leven, maar zij vergaan, zij zijn van een vergankelijken aard, verdorren vanzelf, en zijn aan duizend ongevallen blootgesteld. Zij, die er het meest van hebben, zijn er niet zeker van ze te zullen hebben zo lang als zij leven, maar wèl zijn zij er zeker van ze te verliezen, ze te moeten verlaten, als zij sterven. Daarom doen wij dwaas om daarvoor met buitengewonen ijver te werken. Ten eerste. Wij moeten in het Godsdienstige niet werken voor die vergankelijke spijze, dat is: wij moeten onzen Godsdienst niet dienstbaar maken aan wereldse belangen, in oefeningen der Godsvrucht geen wereldlijke voordelen op het oog hebben.

Ten tweede. Wij moeten in het geheel niet werken voor deze spijze, dat is: wij moeten van deze vergankelijke dingen niet ons voornaamste goed maken, noch onze zorg en moeite er voor tot ons voornaamste werk, noch deze dingen het eerst of het meest zoeken, Spreuken 23:4, 5.

b. Ons tot een Godvruchtig streven op te wekken en aan te sporen. "Besteedt uwe moeite aan iets beters, werkt voor de spijze, die der ziele behoort", waarvan Hij aantoont: a. Dat zij onuitsprekelijk begerenswaardig is: Het is ene spijze, die blijft tot in het eeuwige leven. Dat het een geluk is, hetwelk duren zal zolang als wij duren, het verduurt niet slechts de eeuwigheid, maar het zal ons voeden en versterken tot het eeuwige leven. De zegeningen van het nieuwe verbond zijn onze toebereiding tot het eeuwige leven, ons behoedmiddel er voor, ons onderpand er van. b. Dat zij ontwijfelbaar verkrijgbaar is. Zullen al de schatten der wereld doorzocht, en alle vruchten der aarde bijeen vergaderd worden om ons van ene spijze te voorzien, die duren zal tot in het eeuwige leven? Neen, "de zee zegt: "Zij is niet bij mij." Het gesloten goud kan voor haar niet gegeven worden, maar het is datgene, hetwelk de Zoon des mensen geven zal-hên doosei, hetzij welke spijze, of welk leven de Zoon des mensen geven zal. Merk hier op: Ten eerste. Wie deze spijze geeft: de Zoon des mensen, de grote Heer des huizes en Meester van den voorraad, aan wie de administratie van het koninkrijk Gods onder de mensen is toevertrouwd, en de uitdeling van de genadegaven en vertroostingen van dat koninkrijk, en die macht heeft ons het eeuwige leven te geven met al de middelen er van en toebereidselen er voor. Er wordt ons gezegd er voor te werken, alsof wij het door onze eigen vlijt en inspanning kunnen verkrijgen, en alsof, gelijk een heiden gezegd heeft: Dii laboribus omnia verdunt - de goden alle voordelen verkopen aan de vlijtigen. Maar al hebben wij er nog zoveel voor gewerkt, dan hebben wij het toch niet verdiend als ons loon, neen, de Zoon des mensen geeft het. En wat is vrijer dan ene gave? Het is ene bemoediging, dat Hij, die het heeft te geven, de Zoon des mensen is, want nu kunnen wij hopen, dat de kinderen der mensen, die het zoeken en er voor werken, niet zullen falen om het te verkrijgen.

Ten tweede. Welke macht Hij heeft om het te geven, want dezen heeft God de Vader verzegeld, touton gar ho Patêr esphragisen ho Theos -want dezen heeft de Vader verzegeld (bewezen en betuigd) God te zijn, aldus wordt dit door sommigen gelezen, Hij heeft Hem verklaard de Zoon van God te zijn met macht. Hij heeft Hem verzegeld, dat is: Hij heeft Hem volle macht gegeven om tussen God en den mens te handelen, als Gods gezant bij den mens, en des mensen voorspraak bij God, en Hij heeft deze Zijne opdracht bewezen door wonderen. Hem macht gegeven hebbende, heeft Hij ons de verzekering daarvan gegeven, Hem onbeperkte macht gegeven hebbende, heeft Hij ons overtuigd door ontwijfelbare bewijzen er van, zodat, gelijk Hij met vertrouwen voort kan gaan in Zijne onderneming voor ons, wij ons even gerust aan Hem kunnen overgeven. God de Vader verzegelde Hem met den Geest, die op Hem bleef, door de stem van den hemel, door het getuigenis, dat Hij Hem gaf in tekenen en wonderen. De Goddelijke openbaring is volledig in Hem, in Hem is het gezicht en de profetie verzegeld, Daniël 9:24 1), Hem verzegelen alle gelovigen, dat Hij waar is, Hoofdstuk 3:33, en in Hem zijn zij allen verzegeld, 2 Corinthiërs 1:22.